Termin hiperseksualność przewija się od jakiegoś czasu w mediach w kontekście sensacyjnym, jednak w świecie medycznym przeszedł istotną ewolucję. Przełomem w tym zakresie było wprowadzenie do klasyfikacji ICD-11 jednostki o nazwie zaburzenia kompulsywnych zachowań seksualnych.
Hiperseksualność – wysokie libido, a może nowoczesna nazwa na uzależnienie od seksu?
Hiperseksualność to zaburzenie, które może niszczyć relacje, poczucie własnej wartości, a nawet karierę. Powszechnym stało się błędne postrzeganie tego problemu w kontekście hedonizmu. Nic bardziej mylnego – hiperseksualność nie wiąże się bowiem z czerpaniem przyjemności z seksu, ale z cierpieniem. Osoby borykające się z tym zaburzeniem często nie cierpią już satysfakcji z zachowań seksualnych, lecz czują przymus ich wykonania, aby uciec przed trudnymi emocjami.
Jakie są przyczyny hiperseksualności?
Do najczęstszych przyczyn zalicza się:
- Zaburzenia obsesyjności-kompulsywne – zachowania seksualne stają się sposobem na rozładowanie narastającego napięcia i natrętnych myśli,
- Zaburzenia więzi – seks staje się sposobem kompensowania deficytu bliskości emocjonalnej,
- Wysoka impulsywność – specyficzna konstrukcja układu nagrody sprawia, że mechanizm ten przypomina klasyczny model uzależnienia.
Jak rozpoznać problem?
Jednym z najważniejszych sygnałów ostrzegawczych jest sytuacja, w której seks, masturbacja i pornografia stają się narzędziami do regulacji emocji. Osoby hiperseksualność mają problem z odróżnieniem napięcia seksualnego od emocjonalnego. Przykładem może być masturbacja w pracy przed ważnym spotkaniem w celu redukcji stresu. W takim przypadku seks przestaje być sferą budowania więzi czy przyjemności, a staje się mechanizmem ucieczkowym, podobnie jak alkohol i narkotyki. W diagnozie tego zaburzenia nie patrzy się na ilość stosunków, ale na utratę kontroli oraz koncentrację życia wokół seksu.
Jak wygląda leczenie
Leczenie hiperseksualności jest procesem wielowymiarowym. Współczesna seksuologia oferuje:
- Psychoterapię poznawczo-behawioralną – skupienie na pracy z objawem, rozpoznawaniu wyzwalaczy i nauce zdrowych sposobów radzenia sobie z napięciem;
- Terapię pogłębioną – pracę nad historią rodzinną, stylem przywiązania i traumami z dzieciństwa;
- Farmakoterapię – w wielu przypadkach wsparcie lekami (np. stabilizującymi nastrój) pomaga wyciszyć kompulsje i umożliwia skuteczną pracę terapeutyczną;
- Grupy wsparcia: – wspólnoty osób o podobnych doświadczeniach pomagają przełamać ogromny wstyd, który towarzyszy temu zaburzeniu.
Podsumowanie
Hiperseksualność nie jest więc hedonizmem ani zbyt wysokim libido. To zaburzenie, w którym seks przestaje dawać bliskość i przyjemność, a zaczyna pełnić funkcję przymusu oraz ucieczki od emocji. Im szybciej problem zostanie zauważony i odpowiednio zaopiekowany, tym większa szansa na odzyskanie kontroli i poprawę jakości życia.
Chcesz dowiedzieć się więcej?
Zachęcamy do obejrzenia podcastu, w którym mgr Piotr Kuraś dyplomowany terapeuta i założyciel Ogólnopolskiego Centrum Profilaktyki przybliża temat, który wciąż w naszym społeczeństwie stanowi tabu: hiperseksualność. Ekspert dzieli się w tym programie również własną, niezwykle poruszającą historią kryzysu i uzdrowienia, która jest najlepszym dowodem na to, że z każdego dna można się odbić i zacząć tytułowe, nowe życie.